Direct naar content
Geek Culture

Computerchip-crisis maakt pc-gamen onbetaalbaar? Dit is wat er aan de hand is.

Carlo van Remortel
Carlo van Remortel 5 min. leestijd
Voeg ons toe als voorkeursbron
Verschillende Ram Sticks op een tafel
Beeld: Andrey Matveev / Unsplash

Je gaming-pc upgraden zonder meteen je spaarrekening te plunderen? Dat wordt in 2026 steeds lastiger. Door de wereldwijde RAM-crisis schieten de prijzen van werkgeheugen en videokaarten omhoog. Grote techbedrijven kopen massaal onderdelen op voor hun AI-datacenters, terwijl gamers met de rekening blijven zitten. Gelukkig zijn er genoeg manieren om je pc een flinke oppepper te geven zonder een klein fortuin uit te geven.

Wie momenteel een nieuwe videokaart of DDR5-geheugen zoekt, schrikt zich waarschijnlijk een ongeluk. De vraag naar computeronderdelen is enorm en de prijzen liegen er niet om. Volgens sommige verwachtingen kan het zelfs tot 2030 duren voordat de markt weer enigszins tot rust komt. Moeten we dan maar stoppen met upgraden? Zeker niet. Met een paar slimme aanpassingen kun je jouw gaming-pc nog jaren vooruithelpen. Daarvoor hoef je echt geen nier te verkopen.

Maar eerst… wat is er aan de hand?

Microsoft, Google en Amazon kopen alles op

De prijzen van RAM-geheugen schieten omhoog en dat komt vooral door de enorme groei van kunstmatige intelligentie (AI). Grote techbedrijven als Microsoft, Google en Amazon investeren miljarden in datacenters die gigantische hoeveelheden geheugen nodig hebben. Fabrikanten als Samsung, SK Hynix en Micron maken daarom steeds meer geheugenchips voor AI-systemen. Daar verdienen ze namelijk meer aan. Het gevolg is dat er minder geheugen overblijft voor gewone pc’s, laptops en smartphones. En als er minder beschikbaar is, stijgen de prijzen. Volgens onderzoeksbureau TrendForce wordt RAM-geheugen in het laatste kwartaal van 2026 opnieuw 10 tot 15 procent duurder. Ook het geheugen dat wordt gebruikt voor opslag in SSD’s en smartphones stijgt flink in prijs. En omdat het jaren duurt om nieuwe chipfabrieken te bouwen, is dit probleem voorlopig nog niet opgelost.

Videokaarten 35% duurder ?!

Maar wat betekent dat voor jouw portemonnee? Helaas worden niet alleen losse geheugenmodules duurder. Ook game-pc’s en videokaarten worden geraakt, omdat die veel geheugen nodig hebben. Volgens een internationale prijsvergelijking van TechSpot zijn gamingvideokaarten tussen augustus en oktober 2026 gemiddeld maar liefst 35 procent duurder geworden. En die waren al niet goedkoop! Ook laptops, MacBooks en smartphones krijgen met hogere kosten te maken. Fabrikanten hebben daarbij drie keuzes: hun prijzen verhogen, minder geheugen in hun apparaten stoppen of zelf genoegen nemen met minder winst. Dat betekent niet dat iedere nieuwe iPhone, MacBook of game-pc automatisch duurder wordt, maar één ding is duidelijk: de enorme vraag naar AI maakt inmiddels ook onze dagelijkse gadgets een stuk duurder.

Geef je muis en toetsenbord een upgrade

Een peperdure videokaart klinkt aantrekkelijk, maar wanneer heb je voor het laatst naar je muis of toetsenbord gekeken? Precies. Gamingmuizen zijn de afgelopen jaren flink verbeterd. Ze zijn lichter, nauwkeuriger en hebben vaak een langere batterijduur. Modellen zoals de Logitech G Pro X3 Superstrike en Razer Viper V4 Pro laten zien hoe ver de technologie inmiddels is.

Ook gamingtoetsenborden hebben een flinke sprong gemaakt. Magnetische schakelaars en Rapid Trigger zorgen ervoor dat toetsen razendsnel reageren. Vooral bij competitieve shooters zoals Valorant en Counter-Strike 2 is dat mooi meegenomen. Het beste nieuws? Je hoeft geen honderden euro’s uit te geven om verschil te merken.

Laat AI het zware werk doen

AI is deels verantwoordelijk voor de huidige hardwarecrisis, maar kan je gaming-pc ironisch genoeg ook redden. Technologieën zoals Nvidia DLSS, AMD FSR en Intel XeSS halen meer prestaties uit je bestaande videokaart. Ze renderen games op een lagere resolutie en schalen het beeld vervolgens slim op. Het resultaat? Meer frames per seconde zonder dat je meteen een nieuwe GPU hoeft te kopen.

Met Frame Generation kunnen sommige videokaarten zelfs extra beelden genereren. Dat maakt veeleisende games een stuk vloeiender, al blijft de daadwerkelijke winst afhankelijk van je hardware. Verwacht geen wonderen van een stokoude videokaart. Maar wie een redelijk moderne GPU bezit, kan met de juiste instellingen vaak nog verrassend lang vooruit.

In het moederbord zitten meerdere
Luan Gjokaj / Unsplash

Lees ook: Waarom hebben smartphones tegenwoordig zulke grote camera’s?

Je RAM kan waarschijnlijk sneller

Grote kans dat je werkgeheugen niet eens op volle snelheid draait. Veel gaming-pc’s gebruiken namelijk standaardinstellingen die lang niet alles uit het RAM halen. Gelukkig bestaat daarvoor een eenvoudige oplossing: Intel XMP of AMD EXPO. Via het BIOS kun je deze geheugenprofielen inschakelen, waardoor compatibel werkgeheugen op de bedoelde snelheid draait. Afhankelijk van je systeem en de game kan dat extra prestaties opleveren.

Het mooiste is natuurlijk het prijskaartje: nul euro. Controleer vooraf wel of je hardware de instellingen ondersteunt. Niet iedere combinatie van processor, moederbord en geheugen blijft stabiel op hogere snelheden.

Een beter scherm doet wonderen

Waarom al je geld in een nieuwe videokaart stoppen als je nog steeds naar een verouderde monitor zit te turen? Een goede gamingmonitor kan je spelervaring compleet veranderen. Vooral de overstap van 1080p naar 1440p levert zichtbaar scherpere beelden op. Ook een hogere verversingssnelheid maakt verschil. Met een 144Hz- of 180Hz-monitor voelen snelle games een stuk soepeler aan, zolang je pc voldoende frames produceert.

Wie wat meer te besteden heeft, kan kijken naar OLED of mini-LED. Vooral OLED maakt indruk met diepe zwarttinten, prachtige kleuren en snelle reactietijden. Je oude videokaart wordt er niet sneller van, maar je games kunnen er wel een stuk mooier uitzien.

Een scherm met een PC
Resul Kaya / Unsplash

Lees meer: Meta maakt VR eindelijk licht: nieuwe bril weegt maar 100 gram en komt ook naar Nederland

Duik eens in je Steam-bibliotheek

Misschien staat de beste oplossing voor de RAM-crisis al op je computer. We kennen het allemaal. Tijdens een Steam-uitverkoop koop je enthousiast een stapel games, om vervolgens maandenlang dezelfde drie titels te spelen. Ondertussen groeit je digitale verzameling sneller dan je ooit kunt bijhouden. Waarom niet eindelijk beginnen aan die vergeten klassiekers?

Slim upgraden is het nieuwe gamen

De RAM-crisis maakt het leven van pc-gamers er niet goedkoper op. Maar dat betekent niet dat je meteen duizenden euro’s moet neerleggen voor nieuwe hardware. Een betere muis, een snellere monitor of simpelweg wat slimme instellingen kunnen je bestaande gaming-pc al nieuw leven inblazen.

Misschien is dat wel de belangrijkste les van deze hele crisis: de beste gaming-pc is niet altijd degene met de duurste onderdelen, maar degene waar je het meeste plezier uit haalt. Laat die peperdure videokaart dus gerust nog even liggen. Je portemonnee zal je dankbaar zijn.

Voeg ons toe als voorkeursbron
Carlo van Remortel

Carlo van Remortel

Na jaren actief te zijn geweest in de politiek groeide bij Carlo van Remortel de behoefte aan luchtigheid. Die vond hij in zijn passie voor films, series en games. Zowel voor zijn eigen site The Nerd Shepherd als internationale filmsites houdt hij alles op streaming scherp in de gaten. Diezelfde drive zet hij voort bij Gewoonvoorhem, waar hij schrijft over films, series, gadgets en alles wat je als man écht niet wilt missen.

Alle artikelen van Carlo van Remortel